E-czytelnia

E-czytelnia - internetowe archiwum wydawnictw komunalnych



Mikroorganizmy występujące w wodzie

Badając wodę pod względem bakteriologicznym, należy określić także liczbę kolonii bakterii heterotroficznych (liczbę jednostek tworzących kolonie – JTK: colony forming units – CFU) w ustalonej objętości wody. Zasadniczo wyróżnia się trzy grupy badanych bakterii występujących w środowisku: psychrofilne (zimnolubne), mezofilne (umiarkowanych temperatur) i termofilne (ciepłolubne). Czynnikiem decydującym o przynależności mikroorganizmów do danej grupy jest temperatura. Każdy gatunek mikroorganizmów charakteryzuje się bowiem trzema zakresami temperatur: minimalną, optymalną i maksymalną. Najkorzystniejszą jest temperatura optymalna, w której następuje najszybszy i najlepszy rozwój mikroorganizmów. Temperatury minimalna i maksymalna określają granicę, poniżej lub powyżej których wzrost mikroorganizmów jest zahamowany. W naszych warunkach klimatycznych najistotniejszą rolę odgrywają bakterie psychrofilne i mezofilne. Drobnoustroje żyjące w niskich temperaturach określane są jako kryofile, termofoby, organizmy tolerujące zimno, ale najczęściej używa się określenia psychrofile lub psychrofilne, czyli „lubiące zimno”. Akceptowany jest także podział tych mikroorganizmów na psychrotrofy, czyli mikroorganizmy, dla których maksymalny wzrost przebiega w temperaturze powyżej 20°C, oraz psychrofile, których najefektywniejszy rozwój przebiega w temperaturze ok. 15°C, a maksymalna temperatura, w której te drobnoustroje mogą się jeszcze rozmnażać, wynosi 20°C lub mniej1. Bakterie mezofilne, psychrofilne i termofilne Obecność bakterii psychrofilnych jest wskaźnikiem zanieczyszczenia wody substancjami organicznymi. Często są to bakterie autochtoniczne, naturalnie występujące w wodach, w glebie, pod śniegiem i w ściekach (najczęściej niechorobotwórcze bakterie wodne). Ich optimum termiczne wynosi 12-20°C. Ich temperatura minimalna zbliża się do temperatury zamarzania środowiska, co mechanicznie hamuje ich rozwój, natomiast temperatura maksymalna waha się od 25 do 30°C. Powyżej tej temperatury następuje śmierć tych bakterii na skutek denaturacji (ścięcia) białka zawartego w komórce. Najczęściej spotykane bakterie psychrofilne to Gram-ujemne pałeczki zaliczane do rodzajów Vibrio, Pseudomonas, Acinetobacter, Chromobacterium, Aeromonas, Alcaligenes i Flavobacterium oraz Gram-dodatnie gatunki z rodzaju Micrococcus, Arthrobacter i Bacillus. Są to mikroorganizmy szeroko rozpowszechnione we wszystkich ekosystemach. Ponieważ Gram-ujemne bakterie wodne wytwarzają lipopolisacharydy ściany komórkowej, mogące działać toksycznie, ich liczebność powinna być monitorowana. Bakterie zimnolubne rozkładają martwą materię organiczną w środowisku, w którym organizmy mezofilne i termofilne nie znajdują warunków do życia. Do naturalnych środowisk, w których występują psychrotrofy i psychrofile, należą wody słone i słodkie, powietrze oraz gleba. Istotną rolę mikroorganizmy te odgrywają w przemyśle spożywczym, głównie tam, (...)


comments powered by Disqus